Modül 15

Mevzuat ve Acil Numaralar

Hangi tekneyi hangi belgeyle kullanabilirsin, kime ödünç verebilirsin, başın sıkışınca kimi ararsın? Kısa ama sınavda kesin puan getiren bir modül — ve 2026'da kurallar değişti.

≈ 15 dk3 şekil1 etkileşimli çalışma16 soru · 16 kart

Neden önemli: belgesiz dümen, cezalı dümen

Bu modülün sonunda

  • ADB'nin ne işe yaradığını ve kimlerin alabileceğini söyleyebileceksin.
  • Özel tekne tanımını (2,5–24 m, ticari olmayan kullanım) ve ADB 10 / ADB 24 ayrımını uygulayabileceksin.
  • Belge gerektirmeyen tekneleri sayabileceksin.
  • Kiralık ve ödünç tekne kurallarını açıklayabileceksin.
  • Denizde acil durumda 112, VHF Kanal 16 ve arama kurtarma merkezine nasıl ulaşacağını bileceksin.

ADES ve Amatör Denizci Belgesi

Bakanlık, denizciliği yaygınlaştırmak ve deniz severlerin bilgi ve becerisini artırmak için Amatör Denizci Eğitim Sistemi'ni (ADES) kurdu: teorik eğitim internetten, dünyanın her yerinden, günün her saatinde alınabilir. Eğitimi ve sınavı başaranlara Amatör Denizci Belgesi (ADB) verilir. ADB, özel tekneleri denizde ve iç sularda sevk ve idare etmek (kaptanlık yapmak) için geçerlidir; ticari tekneler için geçerli değildir.

Amatör Denizci Belgesi kartının ön ve arka yüzü (şematik) T.C. ULAŞTIRMA VE ALTYAPI BAKANLIĞI AMATÖR DENİZCİ BELGESİ Amateur Seaman's Certificate Özel tekneleri deniz ve iç sularda sevk ve idare etmek için geçerlidir. Ön yüz fotoğraf Belge No Adı, Soyadı Doğum yeri ve tarihi T.C. Kimlik No Veriliş tarihi Yenileme tarihi Düzenleyen makam Arka yüz
Şekil: Kursta gösterilen kartın şeması. Eski kartlarda bakanlığın o zamanki adı ("Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı") yazar; bugün belgeyi Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı düzenler. Belgenin geçerliliği Bakanlık sisteminden sorgulanabilir.

Kimler amatör denizci olabilir?

ŞartKurstaki (eski) kuralGüncel kural (17.07.2026'dan beri)
KimlerT.C. vatandaşları, KKTC vatandaşları ve Türkiye'de oturma izni almış yabancılar (değişmedi)
Yaş14 yaşını bitirmiş; 18 yaş altı için ebeveyn muvafakatiADB 10: 16 yaşını doldurmuş. ADB 24: 18 yaşını doldurmuş ve en az 12 ay ADB 10 sahibi
18 yaş altı kullanımVeli izniyle belgeADB 10 sahibi 16–17 yaşındaki kişi, yanında ADB 10 sahibi bir yetişkinin gözetiminde kullanır
DiğerÇevrimiçi eğitim + sınavSağlık şartı, çevrimiçi teorik eğitim, uygulama eğitimi, sınav (≥ 70/100)

Aşağıdakilerden hangisi ADB başvurusu yapabilecekler arasında sayılmaz?

  1. T.C. vatandaşı
  2. KKTC vatandaşı
  3. Türkiye'de oturma izni olmayan, turist olarak bulunan yabancı
  4. Türkiye'de oturma izni olan yabancı
ADB'yi T.C. ve KKTC vatandaşları ile Türkiye'de oturma izni almış yabancılar alabilir. Oturma izni olmayan yabancılar kapsam dışıdır.

Özel tekne nedir? 2,5 ile 24 metre arası, ticari olmayan

Özel tekne: ticari amaç olmaksızın yalnızca gezi, eğlence, spor ve amatör balıkçılık gibi faaliyetlerde kullanılan, gövde boyu 2,5 m ile 24 m arasında olan tekne. Kursa göre tekne gerçek kişilere veya faaliyet konusu su sporları olan dernek ve vakıflara ait olmalıdır; bu şartlardan birini taşımasa bile bağlama kütüğüne kayıtlı ve özel tekne ruhsatnamesi almış tekneler de özel tekne sayılır. 24 m'den büyük gezi teknesi özel yattır.

Tekne boyuna göre gereken belge < 2,5 ADB 10 ADB 24 özel yat 2,5 m 10 m 24 m ÖZEL TEKNE (gezi, eğlence, spor, amatör balıkçılık) tanım dışı ADB yetmez
Şekil: Ölçekli değildir. 10 m'ye kadar (dahil) en az ADB 10, 24 m'ye kadar (dahil) en az ADB 24 gerekir; ADB 24 sahibi 10 m'lik tekneyi de kullanabilir. Kursun eski metninde tek bir ADB 2,5–24 m aralığının tamamını kapsıyordu.

Hangisi "özel tekne" tanımına girer?

  1. Para karşılığı günübirlik tur yapan 15 m'lik gulet
  2. Hafta sonları amatör balıkçılık yapılan 7 m'lik motorlu tekne
  3. 30 m'lik gezi yatı
  4. 2 m'lik şişme bot
Özel tekne: ticari olmayan (gezi, eğlence, spor, amatör balıkçılık) kullanım ve 2,5–24 m gövde boyu. Tur yapan gulet ticaridir, 30 m özel yattır, 2 m tanımın altındadır.

Hangi tekneler belgesiz kullanılabilir?

Şu teknelerde ADB aranmaz (kursta ve güncel yönetmelikte aynı):

Muaf

  • Makine gücü 10 beygirden düşük özel tekneler
  • Sadece kürekle yürütülen makinesiz tekneler
  • Kanolar ve kayaklar
  • Ulusal ve uluslararası yarış sınıfı spor tekneleri: kürek sporu tekneleri ve Optimist, Laser, Fin, 420, 470, Pirat, Dragon, windsurf gibi yelken sporu tekneleri

Belge gerekir

  • Motoru 10 BG veya daha güçlü her özel tekne (tam 10 BG dahil)
  • Motorlu yelkenliler (yardımcı motor 10 BG ve üstüyse)
  • Tur, taksi, ticari balıkçılık gibi ticari kullanım: ADB değil, gemiadamı belgesi

Hangi tekneyi kullanmak için ADB gerekir?

  1. 15 beygir dıştan takma motorlu 4,5 m'lik bot
  2. 9,9 beygir motorlu 3,5 m'lik bot
  3. Laser yarış teknesi
  4. Deniz kanosu
Muafiyet sınırı 10 beygirin altıdır: 9,9 BG muaftır, 15 BG değildir. Laser (yarış sınıfı) ve kano da muaftır.

Özel tekneyi kim kullanabilir? Kiralık ve ödünç tekne

  • Kurs: özel tekneler bölge, mesafe ve zaman sınırı olmaksızın, en az ADB veya gemici ve üstü yeterlik belgesi sahibi birinin sevk ve idaresinde seyreder.
  • Güncel: 10 m'ye kadar tekne en az ADB 10, 24 m'ye kadar tekne en az ADB 24 (veya daha üst gemiadamı yeterliği) sahibi birinin sevk ve idaresinde, bölge, mesafe ve zaman sınırı olmadan seyreder.
  • Kiralık tekne: "Tekne sahibi değilim, kiraladığım tekneyi bu belgeyle kullanabilir miyim?" Evet. Turizm mevzuatına göre belgelendirilmiş, mürettebatsız (bareboat) kiralanan özel tekneyi, belgenin kapsadığı boy sınırı içinde kullanabilirsin.
  • Ödünç tekne: tekne sahibi, teknesini noter veya liman başkanlığı onaylı yetki yazısı ile başkasına geçici olarak kullandırabilir; eşi ve çocukları için bu onay aranmaz.
  • Alkol: nefeste kan alkol seviyesi %0,05'in (0,5 promil) üstündeyken özel tekne kullananın belgesi 6 ay geri alınır.

Arkadaşının 9 m'lik teknesini ödünç alıyorsun; ADB 10'un var. Arkadaşın dışında kimseyle akrabalığın yok. Neye ihtiyacın var?

  1. Hiçbir şeye; belgem yeterli
  2. Sözlü izin yeterli
  3. Tekne sahibinin kimlik fotokopisi
  4. Tekne sahibinden noter veya liman başkanlığı onaylı yetki yazısı
Özel tekne, sahibinin noter veya liman başkanlığı onaylı yetki yazısıyla başkasına geçici olarak kullandırılabilir; bu onay yalnızca sahibin eşi ve çocukları için aranmaz.

Türk arama kurtarma sistemi ve acil numaralar

Türkiye'nin deniz arama kurtarma bölgesinde koordinasyonu Ankara'daki Ana Arama Kurtarma Koordinasyon Merkezi (AAKKM, İngilizce MRCC Ankara) yürütür; sahada Sahil Güvenlik, Kıyı Emniyeti ve diğer birimler çalışır. Senin için en önemli iki kanal: telefonda 112, telsizde VHF Kanal 16.

Denizde acil durum numaraları kartı DENİZDE ACİL DURUM Konumunu, kişi sayısını ve ne olduğunu söyle 112 Telefonla tek numara Sahil Güvenlik (eski 158), ambulans, itfaiye, polis, jandarma, AFAD VHF telsiz Kanal 16 MAYDAY / PAN PAN sesli · DSC: Kanal 70 AAKKM (MRCC Ankara) · arama kurtarma +90 312 231 91 05 +90 312 232 47 83 0552 727 0 727 [email protected] · [email protected] Zehir (UZEM) 114 TeleSağlık (tıbbi danışma) +90 212 444 83 53 Eylül 2026 itibarıyla doğrulandı; kaynaklar tabloda.
Şekil: Bu kartı teknedeki telsizin yanına as. Telefonla arıyorsan önce 112; telsiz kullanıyorsan Kanal 16 (DSC'li telsizde kırmızı tehlike düğmesi otomatik olarak Kanal 70'ten alarm gönderir). Arama kurtarma merkezinin numaraları, 112'ye ulaşamadığında ve koordinasyon için yedektir.
Kurstaki bilgiGüncel durumDoğrulama
Sahil Güvenlik Komutanlığı: 158Tüm acil numaralar Haziran 2021 itibarıyla 81 ilde 112 Acil Çağrı Merkezi'nde toplandı; denizde de 112'yi ara.Eylül 2026 itibarıyla doğrulandı (İçişleri Bakanlığı duyurusu)
AAKKM telefon: +90 312 231 91 05 · +90 312 232 47 83Aynı; ayrıca GSM 0552 727 0 727 ve TRMCC hattı +90 312 231 33 74Eylül 2026 itibarıyla doğrulandı (Denizcilik Genel Müdürlüğü AAKKM iletişim sayfası)
AAKKM faks: +90 312 232 08 23AynıEylül 2026 itibarıyla doğrulandı
E-posta: [email protected][email protected] ve [email protected] (bakanlık adı değişti)Eylül 2026 itibarıyla doğrulandı
Inmarsat-C: 4 271 22324Resmî sayfada 4 271 02326Eylül 2026 itibarıyla doğrulandı
Teleks +607 44144; Inmarsat tel. +870 764142 267; Sahil Güvenlik faks numaralarıGüncel resmî listede bulunamadı; kullanmaDoğrulanamadı
Tele Sağlık: +90 212 444 83 53, [email protected]Hizmet sürüyor (Sağlık Bakanlığı Hudut ve Sahil Sağlık Genel Müdürlüğü, 24 saat, ücretsiz)Hizmet resmî sitede doğrulandı; numara ikincil kaynaktan
Türk Radyo: VHF Kanal 16 / 70Aynı: Kanal 16 sesli tehlike ve çağrı kanalı, Kanal 70 DSCUluslararası (ITU) standart kanallar

Açıkta teknen su alıyor ve cep telefonun çekiyor. Türkiye'de hangi numarayı ararsın?

  1. 155
  2. 112
  3. 114
  4. 110
2021'den beri Sahil Güvenlik dahil tüm acil hatlar 112'de toplandı. 114 zehir danışma hattıdır; 155 ve 110 eski polis ve itfaiye numaralarıdır; hepsi 112'de toplandı. Telsizin varsa aynı anda VHF Kanal 16'dan MAYDAY ver.

Tek bakışta özet

  • ADES: Bakanlığın uzaktan (çevrimiçi) amatör denizci eğitim sistemi. ADB: özel tekneleri deniz ve iç sularda sevk ve idare belgesi; ticari teknede geçmez.
  • Kimler: T.C., KKTC vatandaşları, oturma izinli yabancılar. Kurs: 14 yaş + veli izni. Güncel: ADB 10 için 16, ADB 24 için 18 yaş + 12 ay ADB 10.
  • Özel tekne: ticari olmayan (gezi, eğlence, spor, amatör balıkçılık), boyu 2,5–24 m; bağlama kütüğüne kayıtlı ve özel tekne ruhsatnameli. 24 m üstü: özel yat.
  • Güncel: ≤ 10 m ADB 10, ≤ 24 m ADB 24. Bölge, mesafe, zaman sınırı yok. (Yönetmelik: RG 17.01.2026, yürürlük 17.07.2026.)
  • Belgesiz: motoru 10 BG'den düşük, kürekli, kano/kayak, yarış sınıfı spor tekneleri (Optimist, Laser, Fin, 420, 470, Pirat, Dragon, windsurf).
  • Kiralık (bareboat) tekne ADB ile kullanılabilir; ödünç tekne için noter / liman başkanlığı onaylı yetki yazısı (eş ve çocuklar hariç). Alkol > %0,05 → belge 6 ay askıda.
  • Acil: telefonda 112 (eski Sahil Güvenlik 158 dahil), telsizde VHF 16 (DSC 70). AAKKM (MRCC Ankara) +90 312 231 91 05. Zehir: 114. Denizde tıbbi danışma: TeleSağlık.

Kendini test et

Önce kartlarla hatırlamayı dene, sonra testi çöz.

Hafıza kartları

Modül testi