Kural 9

Dar kanallar

Rule 9 · Narrow channels

ADB'de: 7.15 Dar kanallar ve trafik ayırım düzenleri →

Kısaca

Dar kanalda sancak tarafındaki kenara olabildiğince yakın seyret. Küçük tekne, yelkenli ve balıkçı, ancak kanalda seyredebilen tekneye engel olmaz.

Resmî metin Kural 9 · Dar kanallar

(a) Dar bir kanal veya geçit boyunca ilerleyen bir tekne, geçit veya kanalın kendi sancak tarafındaki dış sınırına emniyetli ve uygulayabildiği kadar yakın seyredecektir.

(b) Boyu 20 metreden küçük olan bir tekne veya yelkenli bir tekne sadece dar bir kanal veya geçitte emniyetle seyredebilen bir teknenin geçişine engel olmayacaktır.

(c) Balıkçılıkla uğraşan bir tekne dar bir kanal veya geçitte seyreden bir teknenin geçişine engel olmayacaktır.

(d) Dar bir kanal veya geçitte karşıdan karşıya geçen bir tekne, sadece böyle bir kanalın veya geçidin içinde emniyetle seyredebilen bir teknenin geçişine engel olacaksa, bu geçişi yapmayacaktır.

Kanal veya geçidin içinde seyreden tekne, karşıdan karşıya geçen teknenin niyetini anlamakta şüphe ederse Kural 34(d) de belirtilen ses işaretlerini kullanabilir.

(e) Yetişen teknelerle ilgili olarak,

(i) Dar bir kanal veya geçitte, yetişen teknenin yetişilen tekneyi geçme niyetini Kural 34(c)(i)’de belirtilen uygun ses işaretini vererek göstermesi durumunda, yetişilen tekne tarafından emniyetle geçişe olanak veren davranışlarda bulunursa geçiş yapılabilecektir. Anlaşmaya varıldığı takdirde, yetişilen tekne Kural 34(c) (ii)’de belirtilen uygun ses işaretini verecek ve emniyetli geçişe olanak veren davranışlarda bulunacaktır. Şüpheli durumda, yetişilen tekne Kural 34(d)’de belirtilen ses işaretini verebilir.

(ii) Bu Kural yetişen teknenin Kural 13’de belirtilen yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.

(f) Araya giren bir engel sebebiyle diğer teknelerin görülmesinin engellendiği dar bir kanal veya bir geçidin bir dönüş yeri veya dönüş alanına yaklaşan bir tekne özel dikkat ve tedbirle seyredecek, Kural 34(e)’de belirtilen uygun ses işaretini verecektir.

(g) Durumun şartları izin verdiği taktirde, hiçbir tekne dar bir kanalda demirlemeyecektir.

Kaynak: COLREG 72 güncel Türkçe metni, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Denizcilik Genel Müdürlüğü. Dayanak: Denizde Çatışmayı Önleme Yönetmeliği (Resmî Gazete, 12 Mart 2024, sayı 32487).

Sade anlatım

Dar bir kanal ya da geçitte seyreden tekne, emniyetli ve uygulanabilir olduğu ölçüde kanalın sancak tarafındaki dış sınırına yakın seyreder. Karayollarındaki gibi "sağdan git" mantığıdır.

20 metreden kısa tekneler ve yelkenliler, yalnızca kanal içinde güvenle seyredebilen bir teknenin geçişine engel olmaz. Balıkçılıkla uğraşan tekne de kanalda seyreden diğer teknelerin geçişine engel olmaz. Bir tekne, kanal içinde seyredebilen bir teknenin geçişini engelleyecekse kanalı kesmez.

Dar kanalda yetişme, ancak yetişilen tekne yer açarsa mümkündür. Yetişen tekne niyetini düdükle bildirir (sancağından geçeceğim: 2 uzun 1 kısa; iskelesinden: 2 uzun 2 kısa), yetişilen tekne kabul ederse 1 uzun, 1 kısa, 1 uzun, 1 kısa çalar; kararsızsa en az 5 kısa. Görüşü kapatan bir dönemece yaklaşan tekne 1 uzun düdük çalar. Koşullar elverdiğince dar kanalda demirlenmez.

Akılda tut

  • Sancak tarafındaki kenardan git.
  • 20 m'den kısa tekne ve yelkenli, kanala bağımlı büyük tekneye engel olmaz.
  • Kanalı kesmek, kanaldaki tekneyi engelleyecekse yasak.
  • Dönemece yaklaşırken 1 uzun düdük; dar kanalda demirlemekten kaçın.

Sık yapılan hata

  • "Engel olmamak" yol vermekle aynı şey değildir: küçük tekne erken davranıp büyük tekneye alan bırakır; büyük tekne de yine de çatışmayı önlemekle yükümlüdür.
  • Kanalda yelkenli, makineli büyük tekneye karşı Kural 18'deki önceliğini kullanamaz; Kural 9 önce gelir.

İlgili kurallar

Bu sayfadaki sade anlatım, kuralı anlamayı kolaylaştırmak için yazılmış bir yorumdur; resmî metnin yerini tutmaz. Kararlarında her zaman resmî metni ve iyi gemiciliği esas al.