Fenerlerin ve şekillerin yerleştirilmeleri ve teknik ayrıntıları

1. Tanımlama:

“Tekne üstünden yükseklik”: En üstteki devamlı güverte üzerinden olan yükseklik demektir. Bu yükseklik fenerin yerleştirildiği yerin en alt kısmından dikey olarak ölçülecektir.

2. Fenerlerin dikey yerleştirilmeleri ve aralarındaki mesafe:

(a) Boyu 20 metre veya daha büyük olan ve kuvvetle yürütülen bir teknenin silyon fenerleri aşağıdaki belirtildiği şekilde yerleştirilecektir:

(i) Pruva silyon feneri veya sadece bir silyon feneri taşıyorsa bu fener, tekneden 6 metreden daha az olmayan bir yükseklikte olacak ve eğer teknenin genişliği 6 metreden daha fazla ise, bu fenerin tekne üstünden yüksekliği bu genişlikten daha az olmayacaktır. Ancak bu fenerin tekne üstünden 12 metreden daha fazla yükseklikte bulunması zorunlu olmayacaktır.

(ii) Çift silyon feneri mevcut olduğu durumda, grandi silyonu pruva silyonundan dikey olarak en az 4,5 metre daha yüksekte olacaktır.

(b) Kuvvetle yürütülen teknelerdeki silyon fenerlerinin dikey ayırımı bütün trim koşullarında, deniz seviyesinden ve baş bodoslamanın 1.000 metre ilerisinden bakıldığı zaman, grandi silyonunun pruva silyonundan ayrı ve pruva silyonunun üzerinde görülmesini sağlayacak bir biçimde olacaktır.

(c) Boyu 12 metre ve daha fazla ancak 20 metreden kısa olan ve kuvvetle yürütülen teknenin silyon feneri küpeşteden 2,5 metreden daha az olmayan bir yüksekliğe yerleştirilecektir.

(d) Boyu 12 metreden küçük olan kuvvetle yürütülen bir tekne, en üstteki fenerini küpeşte üzerinde 2,5 metreden daha az bir yükseklikte taşıyabilir. Ancak borda fenerlerine ve bir pupa fenerine ilave olarak bir silyon feneri bulunuyorsa veya borda fenerlerine ilave olarak Kural 23(d)(i)’de belirtilen her yönden görünür bir fener bulunuyorsa, söz konusu silyon feneri veya her yönden görünür fener, borda fenerlerinin en az bir metre daha yukarısında olacak şekilde yerleştirilir.

(e) Diğer bir tekneyi iterek veya çekerek yedekleyen kuvvetle yürütülen bir teknede bulundurulacak olan iki veya üç silyon fenerlerinden birisi ya pruva silyonu ya da grandi silyon feneri olarak bu Kurallarda tanımlanan aynı yere konulacak ancak grandi silyonu olarak konulduğunda en altta bulunan grandi silyon feneri dikey olarak pruva silyon fenerinden en az 4,5 metre daha yukarıda olacaktır.

(f)

(i) Alt paragraf (ii) de belirtilenin dışında Kural 23(a)’da belirtilen silyon feneri ya da fenerleri teknedeki diğer tüm fenerler ve olası engellerin yukarısında ve bunlardan neta olacak şekilde yerleştirileceklerdir.

(ii) Kural 27(b)(i) ya da Kural 28 de belirtilen her yönden görünür fenerlerin silyon fenerlerinin altına konulmasının uygulanabilir olmadığı hallerde bunlar grandi silyon fenerleri üstüne ya da dikey olarak pruva silyon fenerleri ile grandi silyon fenerleri arasına konulabilir ancak bu son durumda Lahika I madde 3(c)’nin gerektirdiği hususlar yerine getirilmiş olacaktır.

(g) Kuvvetle yürütülen bir teknenin borda fenerleri, pruva silyonu fenerinin tekne üstünden olan yüksekliğinin dörtte üçünden daha yukarı konulmayacaktır. Bu borda fenerleri diğer güverte ışıklarıyla karıştırılabilecekleri kadar da aşağıda yer almayacaktır.

(h) Boyu 20 metreden küçük olan ve kuvvetle yürütülen bir teknenin borda fenerleri bir fanus içinde birleşik olarak taşındığı zaman 1 metreden daha az mesafede olmamak üzere silyon fenerinin altına yerleştirilmiş olacaktır.

(i) Bu Kurallar uyarınca dikey bir doğru üzerinde iki veya üç fener taşınmasının zorunlu olduğu hallerde, bunların arasındaki mesafe, aşağıdaki gibi olacaktır:

(i) Boyu 20 metre veya daha büyük olan bir teknede bu fenerler birbirinden 2 metreden daha az olmayan bir mesafeye konulacak, bir yedekleme feneri bulundurulması istenilen durum hariç bu fenerlerden en altta bulunan, tekne üstünden olan yüksekliği 4 metreden daha az olmayan bir yere konulacaktır.

(ii) Boyu 20 metreden küçük olan bir teknede bu fenerler arasında en az 1 metre aralık bırakılır ve bir yedekleme fenerinin gerekli olduğu durumlar hariç olmak üzere bu fenerlerin en aşağıda olanı, küpeşte üzerinden en az 2 metre yukarıdaki bir yüksekliğe yerleştirilir.

(iii) Üç fener taşındığı zaman, bu fenerler arasındaki mesafeler eşit olacaktır.

(j) Bir tekne balıkçılıkla uğraştığı zaman bu Kurallarda belirtilen her yönden görünür iki fenerden altta olanı, iki dikey fener arasındaki mesafenin iki katından daha az olmamak üzere borda fenerlerinin üzerindeki bir yükseklikte olacaktır.

(k) İki demir feneri taşıyan teknelerde Kural 30(a)(i)’de belirtilen baş taraftaki demir feneri, kıç taraftakinden 4,5 metreden daha aşağıya konulmayacaktır. Boyu 50 metre ve daha büyük olan teknelerde baş taraftaki demir feneri, tekne üstünde olan yüksekliği 6 metreden daha az olmayan bir yere konulacaktır.

3. Fenerlerin yatay yerleştirilmeleri ve aralarındaki mesafe:

(a) Kuvvetle yürütülen bir tekne için iki silyon feneri göstermesi istenildiği zaman, bunlar arasındaki yatay mesafe, tekne boyunun yarısından az olmayacaktır, fakat bu mesafenin 100 metreden fazla olmasına da gerek yoktur. Baş taraftaki silyon feneri baş bodoslamadan itibaren geriye doğru tekne boyunun dörtte birinden daha uzağa konulmayacaktır.

(b) Boyu 20 metre veya daha büyük olan kuvvetle yürütülen bir teknede borda fenerleri, baş taraftaki silyon fenerlerinin önünde bulunmayacaktır. Bu fenerler teknenin bordasına veya bordasına yakın bir yere konulacaktır.

(c) Kural 27(b)(i) veya Kural 28’de belirtilen fenerler pruva silyon fener(ler)i ile grandi silyon fener(ler)i arasında dikey olarak konulduklarında, bu her yönden görünür fenerler, teknenin kemere doğrultusunda ve baş kıç merkez hattından yatay olarak 2 metreden daha az olmayan bir uzaklığa konulacaktır.

(d) Kuvvetle yürütülen bir tekne için sadece bir silyon feneri belirlenmişse, bu fener tekne vasatının ilerisinde gösterilecek, ancak boyu 20 metreden küçük olan teknelerin, bu feneri tekne vasatının ilerisinde gösterme zorunluluğu olmamakla birlikte bu fener mümkün olduğu kadar baş tarafına yakın bir yerde gösterilecektir.

4. Balıkçı tekneleri, tarak gemisi ve sualtı işleriyle uğraşan tekneler için yön gösteren fenerlerin bulunacakları yerlerin ayrıntıları:

(a) Kural 26(c)(ii)’de belirtilen balıkçılıkla uğraşan bir teknenin denize döşediği donanımlarının yönünü gösteren fener, ufkun her tarafından görülen biri kırmızı, biri beyaz olan iki fenerden 2 metreden az ve 6 metreden çok olmayan yatay bir mesafeye konacaktır. Bu fener Kural 26(c)(i) de belirtilen her yönden görünür beyaz fenerden yukarıya, borda fenerlerinden de aşağıya konulmayacaktır.

(b) Dip taraması veya sualtı işleriyle uğraşan bir teknede bulunan Kural 27(d) (i) ve (ii) de belirtildiği şekilde engelin bulunduğu tarafı gösteren ve/veya emniyetle geçilebilecek olan tarafı gösteren fenerler ve şekiller uygulanabildiği kadar en uzak yatay mesafeye konulacak fakat bunlar hiçbir zaman Kural 27(b) (i) ve (ii) de belirtilen fenerlere ve şekillere 2 metreden daha yakın mesafeye konulmayacaktır. Bu fenerlerden veya şekillerden üstte bulunanı hiçbir zaman Kural 27(b) (i) ve (ii) de belirtilen üç fener veya şeklin en altta olanından daha yüksekte olmayacaktır.

5. Borda fenerleri için siperlikler:

Boyu 20 metre ve daha büyük olan teknelerde borda fenerleri; bu Lahika madde 9’daki hükümlerin şartlarına uygun olarak, mat siyah boyalı iç siperliklerle donatılacaktır. Boyu 20 metreden küçük olan teknelerin borda fenerleri eğer Lahika I madde 9’daki şartları sağlaması gerekiyorsa mat siyah boyalı iç siperliklerle donatılacaktır. Tek bir dikey filaman kullanan ve yeşil ve kırmızı kısımları arasında çok dar bir bölme bulunan bir fanus içinde birleşik olarak dış siperliklerin konulmasına gerek yoktur.

6. Şekiller:

(a) Şekiller siyah renkte ve aşağıda yazılı ölçülerde olacaktır:

(i) Bir kürenin çapı 0,6 metreden daha az olmayacaktır.

(ii) Bir koninin taban çapı 0,6 metreden daha az olmayacak ve yüksekliği de çapına eşit olacaktır.

(iii) Bir silindirin çapı en az 0,6 metre olacak ve yüksekliği de çapının iki katı olacaktır.

(iv) Bir eşkenar dörtgen şekli, yukarda (ii) sayılı alt paragrafta belirlenen müşterek bir taban üzerinde iki koniden oluşacaktır.

(b) Şekiller arasındaki dikey mesafe en az 1,5 metre olacaktır.

(c) Boyu 20 metreden küçük olan bir teknede daha küçük fakat teknenin boyutları ile orantılı şekiller kullanılabilir ve aralarındaki mesafe de buna paralel olarak azaltılabilir.

7. Fener ışıklarının rengine ait teknik özellikleri:

Tüm seyir fenerlerinin rengi Uluslararası Aydınlatma Komisyonu (CIE) tarafından her bir renk için belirtilen değişim diyagram alanının sınırları içinde bulunan aşağıda yazılı değerlere uyacaktır. Köşe koordinatları gösterilmek suretiyle her renk alanının sınırları aşağıda gösterildiği gibidir:

8. Fener ışıklarının şiddeti:

(a) Fenerlerin asgari ışık şiddeti aşağıda yazılı formül kullanılarak belirlenecektir.

I = 3,43 × 10⁶ × T × D² × K^−D

Bu denklemde; I: kullanım koşulları altında mum (kandela) olarak ışık şiddeti; T: lüks olarak eşik aydınlanması (2 × 10⁻⁷ lüks); D: ışığın deniz mili olarak görünebilme mesafesi (aydınlatma mesafesi); K: atmosferik geçirgenlik. Belirtilen fenerler için K değeri, yaklaşık 13 deniz mili meteorolojik görüşe karşılık gelen 0,8 olacaktır.

(b) Bu formülden çıkarılan değerler aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

Not: Gereksiz göz kamaşmasını önlemek amacıyla seyir fenerlerinin maksimum ışık şiddeti sınırlanmalıdır. Ancak bu, ışık yoğunluğunun değişken kontrolü yoluyla sağlanmayacaktır.

9. Yatay dilimler:

(a) Yatay dilimlere ilişkin aşağıdaki hususlar dikkate alınacaktır:

(i) Teknelere donatılan borda fenerleri ileri yönde istenilen ışığı minimum şiddette gösterecektir. Belirtilen sektörlerin dışarısında 1 ve 3 üncü dereceler arasında elverişli bir kesmeye ulaşabilmek için ışık şiddeti azaltılmalıdır.

(ii) Pupa fenerleri, silyon fenerleri ve kemere doğrultusunun 22.5 derece gerisinde, borda fenerleri için istenilen en az şiddetler Kural 21’de belirtilen sektörlerin sınırları içinde ufuktan itibaren yukarı doğru 5 dereceye kadar yay yapacak şekilde tutulacaktır. Belirtilen sektörlerin içinde 5 dereceden itibaren, ışık şiddeti öngörülen sınırlara kadar %50 azaltılabilir. Belirtilen dilimlerin dışında 5 dereceyi geçmemek üzere pratik olarak gözle görülemeyecek hale getirilinceye kadar ışık şiddeti sürekli olarak azaltılacaktır.

(b) Her yönden görünür fenerlere ilişkin aşağıdaki hususlar dikkate alınacaktır:

(i) Her yönden görünür fenerler; Kural 30’da belirtilen ve tekne üzerinde belirlenmiş yüksekliğe konmasına olanak bulunamayan demir fenerleri hariç, direklerin, gabya çubuklarının veya diğer üst yapıların, bu fenerlerin açısal görünüşlerini 6 dereceden fazla kapatmayacakları yerlere konacaktır.

(ii) Bu kısmın b(i) paragrafına bir adet böyle bir fener gösterilerek uyulması olanaklı değilse, bir mil mesafeden tek bir fener görünümü verecek biçimde, olanaklar elverdiğince uygun yerde konumlandırılmış veya siperlikle perdelenmiş olarak görüntü veren her yönden görünür iki fener kullanılmalıdır.

10. Dikey dilimler:

(a) Üzerinde yol bulunan yelkenli teknelerdeki fenerler hariç donatılan elektrikli fenerlerin dikey dilimleri:

(i) Yatay düzlemin 5 derece üstünden 5 derece altına kadar her açıda istenilen en az şiddetin muhafaza ettirilmesini.

(ii) Yatay düzlemin 7,5 derece üstünden 7,5 derece altına kadar istenilen en az şiddetin %60’ının muhafaza ettirilmesini sağlayacak nitelikte olacaktır.

(b) Üzerinde yol bulunan yelkenli teknelerde donatılan elektrikli fenerlerin dikey dilimleri:

(i) Yatay düzlemin 5 derece üstünden 5 derece altına kadar her açıda istenilen en az şiddetin muhafaza ettirilmesini,

(ii) Yatay düzlemin 25 derece üstünden 25 derece altına kadar istenilen en az şiddetin %50’sinin muhafaza ettirilmesini sağlayacak nitelikte olacaktır.

(c) Elektrikli olmayan fenerlerde bu şartlara mümkün olduğu kadar uyulmaya çalışılacaktır.

11. Elektrikli olmayan fenerlerin ışık şiddeti:

Elektrikli olmayan fenerler Lahika I madde 8’deki tabloda belirlenen en az ışık şiddetlerine mümkün olduğu kadar uyacaklardır.

12. Manevra ışığı:

Bu Lahika’nın 2 (f) paragrafında yer alan hükmüne bakılmaksızın, Kural 34 (b)’de belirtilen manevra ışığı, silyon feneri veya fenerleriyle aynı baş-kıç düşey düzlem üzerinde ve uygulanabildiği ölçüde, grandi silyon fenerinin de dikey olarak üstünde veya altında 2 metreden daha az olmayan bir mesafede taşınmak şartıyla, pruva silyon fenerinin dikey olarak en az 2 metre üstünde bulunacak biçimde konumlandırılacaktır. Yalnız bir silyon feneri olan bir teknede manevra ışığı varsa, bu ışık, silyon feneri ile arasındaki mesafe dikey olarak 2 metreden daha az olmamak üzere en iyi görüleceği yere konulacaktır.

13. Yüksek Hızlı Tekneler:

Yüksek Hızlı Tekneler için Uluslararası Emniyet Kodu 1994'e ve Yüksek Hızlı Tekneler için Uluslararası Emniyet Kodu 2000'e atıfla;

(a) Yüksek hızlı teknenin silyon feneri, arka cepheden bakıldığı zaman borda fenerleri ile silyon fenerinin oluşturduğu ikizkenar üçgenlerin taban açısının 27 dereceden az olmaması şartıyla, teknenin eniyle bağlantılı olarak bu Lahika'nın 2 (a) (i) paragrafında belirtilenden daha aşağıdaki bir yüksekliğe konulabilir.

(b) Boyu 50 metre veya daha büyük olan yüksek hızlı teknelerde, pruva ve grandi silyon fenerleri arasında, bu Lahika'nın 2 (a) (ii) paragrafında belirtilen 4,5 metrelik dikey ayırım mesafesi, aşağıda belirtilen formülle belirlenecek değerden daha az olmaması şartıyla değiştirilebilir;

y = (a + 17Ψ) C / 1000 + 2

Burada: y, grandi silyon fenerinin pruva silyon feneri üzerinden metre cinsinden yüksekliğidir; a, üzerinde yol varken pruva silyon fenerinin su yüzeyinden itibaren metre cinsinden yüksekliğidir; Ψ, üzerinde yol varken trimin derece cinsinden ifadesidir; C, silyon fenerleri arasındaki metre cinsinden yatay ayırım mesafesidir.

14. Onay:

Fenerlerin ve şekillerin yapısı ve fenerlerin teknede yerlerine konulması teknenin bayrağını çekme hakkına sahip olduğu Devletin yetkili makamlarını tatmin edecek bir şekilde olacaktır.